Manchester City: stadion, piłka i dokumenty finansowe — zarzuty oraz możliwe linie obrony

Czy finansowa potęga klubu może powstać z naruszeniem zasad uczciwej rywalizacji? Sprawa Manchesteru City stawia to pytanie w centrum debaty o przyszłości futbolu.

„The Guardian” 25 września 2026 r. poinformował o uznaniu przez niezależną komisję zdecydowanej większości zarzutów finansowych wobec Manchesteru City za udowodnione.

Klub odrzuca te ustalenia. Potwierdził złożenie odwołania 1 października, wskazując na istotne błędy prawne i faktyczne oraz dowody mające potwierdzać jego niewinność. Nie należy zatem utożsamiać rozstrzygnięcia komisji z bezspornym zakończeniem sprawy.

Czego dotyczą zarzuty?

Postępowanie dotyczy odpowiedzialności dyscyplinarnej na podstawie regulaminu Premier League. Pierwotny wykaz zarzutów obejmował pięć obszarów:

Kategorie zarzutów i przykładowe przepisy właściwe dla wskazanych sezonów
ObszarPrzepisy wskazane przez Premier League
Nierzetelne informacje o przychodach, kosztach i podmiotach powiązanychM.in. B.16, E.3, E.4, E.11, E.12 i E.51 w sezonie 2017/2018
Niepełne ujawnienie wynagrodzeń trenera i zawodnikówM.in. Q.7–Q.8 w sezonach 2009/2010–2011/2012 dla trenera oraz T.13 i T.20 w 2015/2016 dla zawodników
Naruszenie obowiązku przestrzegania regulacji UEFAB.14.6 w 2013/2014 i B.15.6 w sezonach 2014/2015–2017/2018
Naruszenie zasad rentowności i stabilności finansowej — PSRE.52–E.60 w 2015/2016 oraz E.53–E.60 w sezonach 2016/2017–2017/2018
Niewykonanie obowiązków współpracy przy dochodzeniuM.in. B.15, B.18, W.1, W.2, W.15 i W.16 w 2022/2023

Numeracja zmieniała się między sezonami, dlatego powołanie przepisu wymaga wskazania właściwej wersji regulaminu.

Jak miało działać ukryte finansowanie?

Według komunikatu Premier League sponsorzy pokrywali jedynie część kwot zapisanych w umowach. Pozostałe środki zapewniał właściciel — Abu Dhabi United Group, czyli ADUG. Komisja uznała, że finansowanie właścicielskie przedstawiano jako przychody komercyjne klubu.

Różnica miała znaczenie dla oceny wyniku finansowego i przestrzegania limitów: wkład kapitałowy właściciela nie jest tym samym co przychód ze sponsoringu. Istotą zarzutu było więc ukrywanie rzeczywistej natury pieniędzy, a nie sam fakt wspierania klubu przez właściciela.

Na czym miało polegać zaniżanie kosztów?

Komisja zakwestionowała również odrębne umowy, na podstawie których ADUG finansował określone płatności. Uznała, że ekonomicznie były to zobowiązania klubu, chociaż nie wykazano ich odpowiednio w jego kosztach. W pkt 116–120 rozstrzygnięcia komisji wskazała na pozorność umów albo rozbieżność między ich formą a rzeczywistą treścią.

To rozróżnienie jest kluczowe. Sama zapłata przez właściciela nie dowodzi zaniżenia kosztów. Najpierw trzeba ustalić, czy regulował on własne zobowiązanie, czy zobowiązanie rzeczywiście obciążające klub. Dopiero potem można oceniać prawidłowość jego ujęcia.

Osobny wątek dotyczył podmiotu Fordham i praw do wizerunku zawodników. Według komisji konstrukcja ta prowadziła do zawyżenia przychodu o 24,5 mln funtów oraz pominięcia kosztów wynoszących 49,414 mln funtów. Klub kwestionuje rozstrzygnięcie.

Jak Manchester City może się bronić?

Poniższe kierunki stanowią analizę możliwej obrony. Ich skuteczność zależy od dokumentów, materiału dowodowego oraz dopuszczalnych podstaw zaskarżenia. Nie są opisem niejawnego odwołania klubu.

1. Podważyć ustalenie, kto rzeczywiście finansował sponsoring

Obrona mogłaby wykazywać, że komisja błędnie przypisała określone płatności właścicielowi albo nieprawidłowo odtworzyła relacje między sponsorem, klubem i podmiotem finansującym.

Znaczenie miałyby przepływy bankowe, korespondencja, rzeczywiste zobowiązania stron i sposób rozliczeń. Sama odrębna osobowość prawna sponsora nie rozstrzyga jednak sprawy. Podobnie samo powiązanie sponsora z właścicielem nie dowodzi automatycznie pozorności transakcji.

2. Wykazać rzeczywisty charakter umów

Klub mógłby argumentować, że zakwestionowane kontrakty były wykonywane zgodnie z ich treścią, a sponsorzy otrzymywali konkretne świadczenia reklamowe.

Trzeba jednak odróżnić dwie kwestie: rzeczywiste wykonanie reklamy oraz źródło jej finansowania. Wykazanie, że reklama istniała i miała wartość, nie musi jeszcze obalać ustalenia, że część wynagrodzenia stanowiła ukryte finansowanie właścicielskie.

3. Zakwestionować przypisanie klubowi cudzych zobowiązań

To zasadniczy kierunek obrony w części dotyczącej kosztów. Manchester City mógłby wykazywać, że określone płatności wynikały z samodzielnych, rzeczywiście wykonywanych umów innych podmiotów, a nie z obowiązku wynagrodzenia za pracę lub usługi na rzecz klubu.

Obrona wymagałaby wyjaśnienia: kto zamawiał świadczenie, kto je otrzymywał, kto był zobowiązany zapłacić i czy umowa miała niezależne uzasadnienie gospodarcze. Samo przedstawienie faktury wystawionej na inny podmiot byłoby niewystarczające, jeżeli komisja zakwestionowała rzeczywistą treść całej konstrukcji.

4. Podważyć obliczenia i ocenę dowodów

Nawet bez obalenia wszystkich ustaleń klub mógłby kwestionować przypisanie kwot do poszczególnych sezonów, metodę korekt czy ewentualne podwójne uwzględnienie tych samych przepływów.

Możliwe byłoby również wskazywanie konkretnych błędów w ocenie dokumentów i opinii ekspertów. Nie wystarczy jednak ogólne przekonanie, że komisja powinna była uwierzyć innym świadkom. Konieczne byłoby powiązanie zarzutu z dopuszczalną podstawą odwołania oraz wykazanie jego znaczenia dla wyniku sprawy.

5. Odrębnie bronić się przed sankcją

Obrona może mieć charakter alternatywny: klub zaprzecza naruszeniom, a na wypadek utrzymania części ustaleń przedstawia argumenty przeciwko nadmiernej karze.

Wówczas znaczenie mogłyby mieć zakres ostatecznie potwierdzonych naruszeń, ich skutki, porównywalność z innymi sprawami i proporcjonalność sankcji. Skuteczność takiej argumentacji wymagałaby odniesienia do konkretnych ustaleń, nie tylko do sportowej renomy klubu.

Jakie środki proceduralne są dostępne?

Premier League potwierdziła 2 października wniesienie odwołania do niezależnego Appeal Board, działającego na podstawie sekcji W regulaminu. Organ ten może oddalić odwołanie lub uwzględnić je, w tym zmienić rozstrzygnięcie. Informacja ta potwierdza wniesienie środka zaskarżenia, ale sama nie przesądza jego późniejszego wyniku.

Dalsze możliwości obejmują — przy spełnieniu szczególnych przesłanek — arbitraż w trybie sekcji X oraz ograniczoną kontrolę sądową na podstawie Arbitration Act 1996. Nie stanowią one nieograniczonej możliwości ponownego rozpoznawania wszystkich dowodów. W tej sprawie nie przysługuje zwykła ścieżka odwołania do CAS. Zagadnienia te omawia analiza kancelarii Leathes Prior.

Spór rozstrzygną dowody

Najważniejsze pytania pozostają konkretne: skąd pochodziły pieniądze, co rzeczywiście uzgodniono w umowach, czyje zobowiązania regulowano i jak należało wykazać te transakcje.

W mojej ocenie skuteczna obrona Manchesteru City musi uderzać właśnie w te ustalenia. Renoma klubu nie zastępuje dowodów, ale skala zarzutów również nie zwalnia z obowiązku ich rzetelnego wykazania.